ШВАБСЬКИЙ ДІАЛЕКТ ТА АНГЛІЙСЬКА МОВА: СПРОБА КОМПАРАТИВНОГО АНАЛІЗУ
DOI:
https://doi.org/10.32782/2410-0927-2025-23-8Ключові слова:
історія німецької мови, історія англійської мови, швабський діалект, дифтонгізація, англи, свеви, германістикаАнотація
Стаття присвячена аналізу структурних та історичних паралелей між англійською мовою та швабським діалектом, що належить до алеманських діалектів німецької мови. Мета – виявити фонетичні, лексичні, морфологічні, синтаксичні та соціолінгвістичні фактори, що пояснюють ймовірну близькість швабського діалекту та англійської. Стаття використовує міждисциплінарний підхід, поєднуючи історико-лінгвістичний, компаративний, соціолінгвістичний та етномузикологічний аналіз. Досліджено фонетичні, лексичні, морфологічні та синтаксичні відповідності швабського діалекту та англійської мови, а також соціальні та культурні фактори, що впливали на збереження архаїчних рис (віддаленість від впливу офіційної писемної мови, усна традиція, музична культура). У роботі аналізується паралельна дифтонгізація довгих голосних у XII–XVI ст. у швабських говорах та Великий зсув голосних у XIV–XVI ст. в англійській. Вперше комплексно підтверджено структурну та історичну близькість швабського діалекту до англійської, підкріплену як лінгвістичними, так і соціокультурними даними. Виявлено паралельні процеси дифтонгізації , ерозії флексій та синтаксичної моделі, що свідчить про спільне прагерманське походження. Наголошено на можливих контактах англів (предків англійців) і свевів (предків швабів) у Ютландії на початку нашої ери й висунуто гіпотезу про міграцію групи англів на південь у союзі зі свебами. Запропоновано концепцію інгвеонсько-свевського супер-ареалу як пояснення збереження архаїчних рис у обох традиціях. Результати підтверджують більшу спорідненість швабського діалекту з англійською порівняно з іншими верхньонімецькими діалектами, пояснювану історичними контактами, консервацією ранніх германських рис, міждіалектними контактами та високою соціальною мобільністю населення. Дослідження відкриває нові перспективи для порівняльної германістики та міждисциплінарних досліджень із залученням археолого-генетичних даних.
Посилання
Кулина І. Г. Мовні особливості середньоверхньонімецької ділової прози. Вісник Харківського національного університету імені В.Н. Каразіна. Серія «Іноземна філологія. Методика викладання іноземних мов». Харків : ХНУ імені В. Н. Каразіна, 2020. Вип. 91. DOI: https://doi.org/10.26565/2227-8877-2020-91-08.
Левицький В. В. Основи германістики. Вінниця: Нова Книга, 2008. 528 с.
Левицький В. В. & Гайнц-Дітер П. Geschichte der deutschen Sprache: Історія німецької мови (німецькою мовою). Навчальний посібник. Вінниця: Нова книга, 2010. 256 с.
Bachmann S. Über die Ähnlichkeiten von Schwäbisch und Englisch. Kleine Sprachund Wörterkunde, Teil 1. Schwaben-Kultur Verlag. 2007. Nr. 2. S. 23. URL: https://www.schwaben-kultur.de/pdfs/2007-2.pdf (дата звернення: 25.11.2025).
Bachmann S. Über die Ähnlichkeiten von Schwäbisch und Englisch. Kleine Sprach- und Wörterkunde, Teil 2. Schwaben-Kultur Verlag. 2007. Nr. 4. S. 19. URL: https://www.schwaben-kultur.de/pdfs/2007-4.pdf
Baechler R. & Pröll S. Loss and preservation of case in Germanic non-standard varieties. Glossa: A Journal of General Linguistics. 2018. 3(1). Article 113. DOI : https://doi.org/10.5334/gjgl.680
Baugh A. C. & Cable T. A History of the English Language (6th ed.). London: Routledge, 2012.
Behaghel, O. Geschichte der deutschen Sprache. Strassburg: Verlag von Karl J. Trübner, 1911. URL : https://dn790009.ca.archive.org/0/items/geschichtederdeu00behauoft/geschichtederdeu00behauoft.pd (дата звернення: 25.11.2025).
Bosworth, J. & Toller, T. N. An Anglo-Saxon Dictionary. Oxford : Clarendon Press, 1898. URL: https://bosworthtoller.com.
Brather, S. Ethnische Interpretationen in der frühgeschichtlichen Archäologie. Walter de Gruyter, 2004. 807 S.
Brednich R. W. Studien zur südwestdeutschen Volkskultur: Schwaben und angrenzende Regionen. Zeitschrift für Empirische Kulturwissenschaft. 1983. Nr. 9, S. 67–102.
Brown H. M. Music in the Renaissance. New Jersey: Prentice Hall, 1995. 396 p.
Büntgen U. & Hellmann L. The 4th-Century Climate Crisis Revisited. Climate of the Past. 2014. № 10. P. 1345–1360.
Caro Reina J. Wortsprachliche Merkmale im Alemannischen. Linguistik Online. 2019. Bd. 98. Nr. 5. S. 235–271. DOI : https://doi.org/10.13092/lo.98.5939.
Coates R. The origin of the name of the Angles. Nomina. 1987. №11. P. 5–22.
Felty R. The Ongoing (Un)merging of Stops in the Swabian Dialect of Isny im Allgäu (unpublished manuscript). 2004. URL : https://robfelty.com/academic-files/docs/FeltyQRP.pdf (дата звернення: 25.11.2025).
Fenk-Oczlon G. What Vowels Can Tell Us about the Evolution of Music. Front. Psychol. 2017. Vol. 8. Article 1581. DOI: 10.3389/fpsyg.2017.01581.
Fleischer J. Relativsätze in den Dialekten des Deutschen: Vergleich und Typologie. Linguistik Online. 2005. 24(3). DOI: 10.13092/lo.24.642.
German Language. Stack Exchange Network. 2011. URL : https://german.stackexchange.com/questions/75/does-swabian-have-english-influences.
Hall T. A. Phonologie: Eine Einführung. Berlin: de Gruyter, 2000. 368 S.
Heather P. Empires and Barbarians: The Fall of Rome and the Birth of Europe. Oxford : Oxford University Press, 2009. 752 p.
Henning J. Post-Roman Towns, Trade and Settlement in Europe and Byzantium. Walter de Gruyter, 2007. 591 p.
Hogg R. M. The Cambridge History of the English Language (vol. 1). Cambridge : Cambridge University Press, 1992 р. 640 p.
Hogg R. M. & Denison D. (Eds.). A History of the English Language. Cambridge : CUP, 2006. 512 p.
Horobin S. How English Became English. Oxford : Oxford University Press, 2013. 80 p.
Klausmann H. Die schwäbischen Dialektlandschaften. Schwäbische Heimat. 2020. Nr. 4. S. 391–397. URL : https://d-nb.info/1268023183/34?utm_source=chatgpt.com.
Kluge F. Etymologisches Wörterbuch der deutschen Sprache (25th ed.). Berlin: De Gruyter. 2011. 915 S.
Labov W. Principles of Linguistic Change. Volume I: Internal factors (Language in Society 20). Oxford: Blackwell, 1994. Pp. xix + 641.
Lass R. Phonology and Morphology. The Cambridge History of the English Language (Vol. II). N. Blake (Ed.). Cambridge: CUP, 1992. P. 56–186.
Lucy S. & Reynolds A. (Eds.). The Archaeology of Anglo-Saxon England. Cambridge University Press, 2002. 532 p.
Minkova D. A Historical Phonology of English. Edinburgh University Press, 2014. xv + 424 p.
Nielsen H. Old English and the Continental Germanic Languages: A Survey of Morphological and Phonological Interrelations. Innsbruck : Institut für Sprachwissenschaft der Universität Innsbruck, 1985. 311 P.
Online Etymology Dictionary. 2025. URL : https://www.etymonline.com (дата звернення: 25.11.2025).
Page C. The English Medieval Singing Tradition. Early Music. 2010. Vol. 38(2). P. 201–220.
Patel A.D. Music, language, and the brain. Oxford : Oxford University Press, 2008. Pp. xi+513.
Ringe D. From Proto-Indo-European to Proto-Germanic. Oxford : OUP, 2006. 355 p.
Roesdahl E. The Vikings. Penguin UK, 1998. 384 p.
Robinson O.W. Old English and Its Closest Relatives: A Survey of the Earliest Germanic Languages. Stanford: CSLI Publications, 1992. 290 p.
Salmons J. A History of German: What the Past Reveals About Today‘s Language. Oxford University Press, 2018. 468 p.
Samuels M. L. Some Applications of Middle English Dialectology. English Studies. Vol. 44. Number 1–6. P. 81–94.
Schlamp-Haasis E. Schwäbische Volksmusik und ihre Traditionen. Zeitschrift für Volkskunde. 1985. Bd. 81(2). S. 215–238.
Schwäbisch Alltag Dialekt. German Language blog. 2009. URL : https://blogs.transparent.com/german/schwabisch-alltag-dialekt
Schwäbisches Wörterbuch. Schwäbisch Schwätza. 2025. URL : https://www.schwaebisch-schwaetza.de/schwaebisches_woerterbuch.php (дата звернення: 25.11.2025).
Scragg D. A History of English Spelling. Manchester: Manchester University Press, 1974. 130 p.
Sundberg J. Research on the Singing Voice in Retrospect. TMH-QPSR. 2003. Vol. 45. № 1. P. 11–22.
Wiesinger P. Die Einteilung der deutschen Dialekte. Dialektologie: Ein Handbuch zur deutschen und allgemeinen Dialektforschung. Werner Besch, Ulrich Knoop, Wolfgang Putschke & Herbert Ernst Wiegand (Hrsg.). Berlin & New York: De Gruyter, 1983. S. 807−900.
Zebe F. Vowel and consonant quantity in two Swiss German dialects and their corresponding varieties of Standard German: effects of region, age, and tempo. Phonetica. 2023. Vol. 80. № 3–4. P. 185–223. DOI : https://doi.org/10.1515/phon-2022-0017.
##submission.downloads##
Опубліковано
Як цитувати
Номер
Розділ
Ліцензія

Ця робота ліцензується відповідно до Creative Commons Attribution 4.0 International License.





